Ζωή Μουκούλη: Το θέατρο είναι ένας ζωντανός οργανισμός που γεννιέται και πεθαίνει την ίδια στιγμή

Συνέντευξη στην Ιωάννα Γκανέτσα

Αυθεντική, ειλικρινής και πρόθυμη να απαντήσει σε όλα, η Λαρισαία ηθοποιός Ζωή Μουκούλη, η Τούλα της εξαιρετικής σειράς «Τα καλύτερά μας χρόνια που προβάλλεται από ΕΡΤ, μιλά για την τέχνη του ηθοποιού αποκλείοντας το ποτέ και προσπαθώντας για το καλύτερο πάντα.

«Λέω πάντα την αλήθεια. Ακόμη κι όταν λέω ψέματα» δήλωσε ο κορυφαίος Αλ Πατσίνο. Αυτό συνιστά, λοιπόν, επιτυχημένη ηθοποιία; Να βγαίνει η αλήθεια ακόμη κι όταν αυτό που παίζεις είναι ένα ψέμα ή κάτι κόντρα σε εσένα; Τι θεωρείται επιτυχημένη απόδοση ενός ρόλο, ενός χαρακτήρα, στους επαγγελματίες του χώρου;

Τι υπέροχο αυτό που είπε… Με μία φράση και χωρίς πολλά λόγια περιέγραψε την τέχνη της υποκριτικής. Προσφέρεις ένα υπέροχο και καλοστημένο «ψέμα» στους θεατές αλλά για να τους παρασύρεις να το παρακολουθήσουν και να κερδίσουν κάτι από αυτό πρέπει να τους το πεις με την απόλυτη αλήθεια. Αλλιώς δεν μπορούν να αφεθούν και να μπουν στον δικό σου κόσμο που εκείνη την συγκεκριμένη στιγμή ανοίγεται μπροστά τους. Επιτυχημένη απόδοση ενός ρόλου κατά την γνώμη μου είναι να πλησιάσεις όσο περισσότερο μπορείς τον χαρακτήρα που υποδύεσαι. Να προσπαθήσεις να πας εσύ προς αυτόν όχι να φέρεις αυτόν προς τα εσένα και να πεις την ιστορία του με την απόλυτη αλήθεια. Αν συμβούν όλα αυτά θα είναι μια υπέροχη στιγμή για ηθοποιούς και θεατές.

Έχεις ανακαλύψει στοιχεία του εαυτού σου μέσα από ρόλους που φαινομενικά έδειχναν κόντρα ή πολύ διαφορετικοί από εσένα; Δώσε μας ένα τέτοιο παράδειγμα.

Σε όλους τους ρόλους βρίσκεις στοιχεία του χαρακτήρα σου. Σίγουρα σε αυτούς που νιώθεις ότι είσαι πιο κοντά βρίσκεις περισσότερα. Όμως όλοι οι άνθρωποι δεν είμαστε μόνο ένα πράγμα. Είμαστε πολλά πράγματα ταυτόχρονα και ανάλογα τη στιγμή, τη διάθεση και την κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε, τα προβάλουμε. Είναι πραγματικά μαγικό να ανακαλύπτεις δικά σου στοιχεία μέσα από έναν ρόλο που φαινομενικά έδειχνε κόντρα. Αυτό μπορεί να είναι ένα βλέμμα, μια κίνηση, ένα ηχόχρωμα φωνής. Όταν σου συμβαίνει γεμίζεις συναισθήματα και γίνεσαι πιο δημιουργικός. Επίσης, κάτι που φαινομενικά δείχνει κόντρα, τελικά, στην πραγματικότητα μπορεί και να μην είναι. Εγώ σε πολλούς ρόλους αναρωτιόμουν. Τώρα τι είδε σε μένα και μου έδωσε αυτόν τον ρόλο; Κι όμως δουλεύοντας τον, έβρισκα δικά μου στοιχεία που είτε τα έθαβα μέσα μου για κάποιο λόγο είτε και εγώ η ίδια δεν ήξερα ότι υπάρχουν.

 

Ποιος ρόλο πιστεύεις ότι δεν θα μπορούσες ποτέ να παίξεις, τουλάχιστον ως πρώτη σκέψη; Κι αν σου τον πρότειναν, τελικά, θα έμπαινες στη διαδικασία να το σκεφτείς;

Μεγαλώνοντας ανακαλύπτω ότι λέω πιο δύσκολα την λέξη ΠΟΤΕ. Δεν θα αρνηθώ κανέναν ρόλο πριν τον πιάσω στα χέρια μου για να τον μελετήσω. Σε αυτό που λέω σίγουρα ΠΟΤΕ είναι σε μια παράσταση που προσβάλει την αισθητική μου.

 

Από τους ρόλους που έχεις υποδυθεί ως σήμερα, ποιος σε σημάδεψε περισσότερο, ποιον κουβαλούσες –έστω για λίγο- μαζί σου τρόπον τινά όταν επέστρεφες από το θέατρο;

Δύσκολη ερώτηση γιατί δεν ξέρω ποιον να πρωτοδιαλέξω! Δεν θα πω έναν, θα πω τρεις ρόλους τον καθένα για διαφορετικούς λόγους. Ο ρόλος της Καίτης από το έργο της Χρύσας Σπηλιώτη  «Ποιος ανακάλυψε την Αμερική;» σε σκηνοθεσία Δημήτρη Σιακάρα. Ήταν ένας υπέροχος  ρόλος, ένα σπουδαίο έργο και η πρώτη παράσταση που κάναμε με την δική μας ομάδα το «θέατρο Υπ’ατμόν» με την Θεοδώρα Μουκούλη. Είχαμε την ευθύνη όλης της παραγωγής και πιστεύω ότι είχαμε κάνει μια πολύ  καλή παράσταση, όπως μας είχε πει και η ίδια η συγγραφέας. Μετά θα πω τον ρόλο της Μπέτυς από το έργο «Μικροί Φαρισαίοι» του Δημήτρη Ψαθά σε σκηνοθεσία Κώστα Τσιάνου που ανέβηκε στο Θεσσαλικό θέατρο. Αυτή η παράσταση και αυτός ο ρόλος ήταν σχολείο για μένα γιατί δούλεψα με τον σπουδαίο Κώστα Τσιάνο, που θαυμάζω πολύ και τον θεωρώ δάσκαλο. Πήρα μέρος σε τέσσερις παραστάσεις του και όλες θεωρώ ότι με πήγαν ένα βήμα πιο μπροστά σαν ηθοποιό. Και τέλος, θα πω τον μονόλογο της Κατερίνας από την παράσταση «Γυναίκες της γης» σε σκηνοθεσία Δημήτρη Μπίτου που ανέβηκε στην Πειραματική σκηνή του Εθνικού θεάτρου και στο Θεσσαλικό θέατρο. Ένας ρόλος που λάτρεψα και πήρα και πολύ καλές κριτικές.

Πόση εξάσκηση απαιτείται για να νιώσεις αυτό που ξέρεις, αυτό που πρέπει να αποδώσεις στη σκηνή; Είναι μόνο θέμα εξάσκησης ή είναι και μια προϋπόθεση, τελικά; Να μπορείς να νιώσεις οτιδήποτε επάνω στη σκηνή;

Είναι θέμα σκληρής δουλειάς. Δουλειά με το σώμα σου, την φωνή σου, τα εκφραστικά σου μέσα. Από την στιγμή που παίρνεις στα χέρια σου έναν ρόλο πρέπει όλη μέρα -και όλη νύχτα μη σου πω- να τον «κουβαλάς» μέσα σου, να τον σκέφτεσαι, να τον δουλεύεις, για να μπορέσεις όσο περισσότερο μπορείς να τον πλησιάσεις.

 

Το να εμπιστεύεσαι τον σκηνοθέτη είναι ένα από τα μυστικά της καλής απόδοσης ενός ρόλου;

Δεν μπορείς να κάνεις θέατρο – κινηματογράφο – τηλεόραση αν δεν εμπιστευτείς τον σκηνοθέτη σου. Είναι προϋπόθεση. Πρέπει να σου δώσει το χέρι, να του δώσεις και εσύ το δικό σου και να προχωρήσετε μαζί. Να του δείξεις εμπιστοσύνη, να πιστέψει και αυτός σε σένα και μαζί να βγάλετε ένα καλό αποτέλεσμα. Ο καλός σκηνοθέτης  έχει την εξυπνάδα και με μαεστρία μπορεί να σε κάνει να τον  εμπιστευτείς για να προχωρήσετε αρμονικά και δημιουργικά μαζί.

 

Λένε ότι πραγματικό ηθοποιό σε κάνει το θέατρο, όχι ο κινηματογράφος. Συμφωνείς με αυτό; 

Όποιον ηθοποιό και να ρωτήσεις θα σου πει το θέατρο είναι πάνω απ’ όλα. Προσωπικά δεν υποτιμώ ούτε τον κινηματογράφο ούτε την τηλεόραση. Ίσα ίσα μου αρέσουν πολύ και τα δύο. Από όλα κάτι κερδίζεις. Όμως η αλήθεια είναι ότι θέατρο σπουδάζουμε στην Δραματική Σχολή. Είναι όλη η διαδικασία που το κάνει μαγικό. Όλο το ταξίδι των προβών και φυσικά η ενέργεια των θεατών κάθε βράδυ. Είναι άλλη διαδικασία, άλλη συνθήκη. Έχεις χρόνο στις πρόβες να δοκιμάσεις ,να πειραματιστείς να δουλέψεις τον ρόλο σου. Στον κινηματογράφο και στην τηλεόραση δεν υπάρχει αυτή η πολυτέλεια του χρόνου.

Τι είναι για σένα η σκηνή του θεάτρου;

Τι είναι το θέατρο για μένα; Πολλά πράγματα μαζί. Θα σου  πω λέξεις που μου έρχονται πρώτες στο μυαλό. Είναι μαγεία. Είναι υπέροχο. Είναι λυτρωτικό. Σε κάνει καλύτερο άνθρωπο. Σε κάνει να σκέφτεσαι αλλιώς. Σου θυμίζει εσένα.  Σε συγκινεί. Σε κάνει να γελάς δυνατά, να γνωρίζεις συνεχώς νέους ανθρώπους και παράλληλα σε πικραίνει, όταν δεν μπορείς εύκολα να βρεις δουλειά. Όταν χρειάζεται να συνεχώς και πάντα να περνάς εξετάσεις.  Όταν πρέπει δύο φορές τον χρόνο να ψάχνεις για δουλειά και πολλές φορές να μένεις άνεργος. Δυστυχώς είναι και αυτή η πλευρά, αν θέλουμε να λέμε αλήθειες.

 

Τι μένει όταν οι προβολείς σβήνουν;

Όταν σβήνουν οι προβολείς εγώ έχω μια γλυκόπικρη γεύση. Το θέατρο είναι ένας ζωντανός οργανισμός που γεννιέται και πεθαίνει την ίδια στιγμή. Αυτό το κάνει μαγικό αλλά ταυτόχρονα σου αφήνει και μια γλυκόπικρη γεύση. Σε μένα τουλάχιστον.

 

Φέτος συμμετέχεις στην εξαιρετική σειρά της ΕΡΤ «Τα καλύτερά μας χρόνια». Τι έχεις κερδίσει από την έως τώρα συνεργασία σου;

Είναι μεγάλη  χαρά και τιμή να συμμετέχω σε αυτή τη σειρά. Είναι η πρώτη μου δουλειά στην τηλεόραση και πραγματικά νομίζω πως δεν υπάρχει καλύτερο ξεκίνημα. Καταρχάς έχει ένα εξαιρετικό σενάριο. Καλή τηλεόραση χωρίς καλό σενάριο δε γίνεται. Το υπογράφουν ο Νίκος Απειρανθίτης και η Κατερίνα Μπέη. Φυσικά η καταπληκτική σκηνοθεσία της Όλγας Μαλέα που απογειώνει τη σειρά και νομίζει κανείς ότι βλέπει κινηματογραφική ταινία και όλοι οι συντελεστές, όλοι οι ηθοποιοί, όλοι οι άνθρωποι που δουλεύουν πίσω από τις κάμερες και η εξαιρετική παραγωγή Tanweer Productions κάνουν μοναδική και σπουδαία αυτή τη σειρά. Είμαι πολύ χαρούμενη πραγματικά. Έχω κερδίσει υπέροχες εμπειρίες.

Υπάρχει κάτι που σε δυσκόλεψε στον ρόλο σου, κάτι που χρειάστηκε να δουλέψεις περισσότερο;

Στη σειρά υποδύομαι την Τούλα. Μία γυναίκα της γειτονιάς, καταπιεσμένη που ζει σε έναν δυστυχισμένο γάμο. Δυσκολίες μικρές ή μεγάλες έχουν όλοι οι ρόλοι αλλά μόλις ανακαλύψεις τα κλειδιά τους αρχίζεις σιγά σιγά και ξεκλειδώνεις τα «κουτάκια» τους και τους πλησιάζεις.  Η δυσκολία στην τηλεόραση είναι οι γρήγοροι ρυθμοί της.

Πρέπει να είσαι ετοιμοπόλεμος στο λεπτό. (γέλια)

 

Αν και μένεις στην Αθήνα, επιστρέφεις συχνά στην πόλη. Έχεις ιδρύσει μαζί με τη Θεοδώρα Μουκούλη την αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία «Υπ’ ατμον», ανεβάζετε παραστάσεις, συμμετέχεις σε παραστάσεις θεάτρων της πόλης. Έχει η Λάρισα το θέατρο που της αξίζει;

Περίπλοκη ερώτηση. Θα μπορούσα με ευκολία να σου πω ότι οι πιο νέοι άνθρωποι της πόλης δύσκολα αφήνουν την καφετέρια για να πάνε θέατρο και ότι αυτοί που στηρίζουν  το θέατρο είναι μια συγκεκριμένη μικρή μερίδα ανθρώπων. Αμέσως μετά σκέφτομαι: και γιατί να πάνε, αν δεν τους εξιτάρει κάτι;  Μπορεί να έχουν και δίκιο. Δεν μου αρέσει να τα ρίχνουμε πάντα στους άλλους και  να χαϊδεύουμε τους εαυτούς μας. Ταυτόχρονα όμως θα σου πω ότι έχουμε το πρώτο ΔΗΠΕΘΕ της Ελλάδας. Το Θεσσαλικό θέατρο έχει τεράστια ιστορία και έχει ανεβάσει μεγάλες παραστάσεις. Άρα υπήρχε και υπάρχει κοινό που τις στήριξε, για αυτό και αντέχει στον χρόνο. Για μένα, πρέπει και οι δύο πλευρές να κάνουν βήματα για να συναντηθούν. Το κοινό αν θέλεις μπορείς να το εκπαιδεύσεις, ειδικά σε μια επαρχιακή πόλη πιο εύκολα πιστεύω, προσφέροντας του αξιόλογες και όχι πρόχειρες δουλειές. Θα πρέπει και οι άνθρωποι του πολιτισμού να ακούσουν τον σφυγμό και την ανάγκη του κόσμου -και ειδικά των πιο νέων ανθρώπων- ώστε να τους κάνουν να το αγαπήσουν. Και το κοινό να κάνει βήματα και να τολμήσει να αφεθεί στη μαγεία του θεάτρου, αφήνοντας για λίγο την καφετέρια. Στη Λάρισα γίνονται κάθε χρόνο παρά πολλές παραστάσεις από διάφορου. Άλλες καλές και άλλες πολύ μέτριες έως κακές. Για μένα, αντί να γίνονται πολλά και μέτρια, ας γίνουν λίγα και καλά. Γίνεται; Νομίζω πως ναι. Ίσως τότε και ο κόσμος αγαπήσει πιο πολύ το θέατρο  και ο νέος κόσμος το δει με άλλη ματιά.

Κλείνοντας, αν σου ζητούσαν να περιγράψεις τη Ζωή με τον τίτλο κάποιου θεατρικού  έργου, ποιο θα ήταν αυτό και γιατί;

Ωραία ερώτηση! Θα σου πω το έργο του Σαίξπηρ  » Η στρίγγλα που έγινε αρνάκι». (γέλια) Στρίγγλα δεν ήμουν ποτέ νομίζω (γέλια) αλλά μεγαλώνοντας οι άνθρωποι ωριμάζουμε, γινόμαστε πιο διαλεκτικοί και λιγότερο απόλυτοι. Επίσης, είναι ένας ρόλος που αγαπώ πολύ και θέλω κάποια στιγμή να τον παίξω. Μακάρι να καταφέρω να τον παίξω στην Λάρισα, την πόλη μου που τόσο πολύ αγαπώ και θέλω πολύ να ξαναβρεθώ εκεί για να παίξω. Μακάρι να μου δοθεί κάποτε αυτή η ευκαιρία. Σε ευχαριστώ πολύ για αυτή τη συζήτηση και τις υπέροχες ερωτήσεις.

Ιωάννα Γκανέτσα, Συγγραφέας

 

Δείτε επίσης

Βρείτε μας